Đất Giáng Ba Nê và sự độc đáo về Hồng Giáng Ba Tinh Luyện

Khái Niệm và Lịch Sử về Giáng Ba Nê.

Trong thế giới nghệ thuật Tử Sa Nghi Hưng, bên cạnh tam đại dòng đất kinh điển là Tử Nê, Hồng Nê và Đoạn Nê, có một cái tên luôn gợi lên sự tò mò và say mê cho giới mộ điệu trong vài thập kỷ trở lại đây: Giáng Ba Nê (降坡泥). Sở hữu sắc cát lộng lẫy như những cánh bướm và kết cấu độc nhất vô nhị, Giáng Ba Nê được ví như một món quà kỳ diệu mà thiên nhiên ban tặng cho vùng đất Tử Sa này.

Tên gọi "Giáng Ba Nê" (nghĩa trên mặt chữ là "đất bạt dốc/hạ dốc") gắn liền với quá trình phát triển địa phương hiện đại. Vào những năm 1970, trong quá trình bạt núi mở đường và mở rộng Nhà máy Xi măng Quốc doanh Nghi Hưng (nằm ở khu vực Trung Bắc núi Hoàng Long), các phu khoáng đã phát hiện ra một loại quặng Tử Sa có màu sắc vô cùng lạ mắt.

Đến năm 1990, khi dự án xây dựng đường Đào Đô được triển khai, toàn bộ thực thể núi tại đây được san lấp từ dốc cao thành dốc thoải. Một lượng lớn khoáng liệu độc đáo, mịn màng và bóng dầu như mỡ đã lộ diện. Để phân biệt với các loại khoáng Tử Sa thông thường vào những năm 1990, giới luyện đất đã thống nhất gọi chung loại khoáng liệu này là Giáng Ba Nê.

Đặc Tính Mỹ Thuật và Phân Loại.

Sự hình thành và màu sắc phong phú của Giáng Ba Nê đều liên quan mật thiết đến thành phần khoáng chất độc đáo và đặc điểm địa chất của nó. Sau khi nung thành gốm, màu xương của Giáng Ba Nê thể hiện hiệu ứng sắc cát vô cùng khác biệt. Đây là loại đất có kết cấu"xương nhiều thịt ít (Cát nhiều hơn bùn)"

Nếu bảo nó thuộc dòng Hồng Nê thì nó lại không có sắc đỏ tươi như Hồng Nê hay Đại Hồng Bào. Nếu bảo nó thuộc dòng Tử Nê thì lại không thể gọi tên chính xác đó là tông màu tím nào. Còn nếu bảo nó thuộc dòng Đoạn Nê thì màu sắc của nó lại quá phong phú, vượt trội hơn hẳn so với các sắc vàng kem, trắng sữa hay xanh rêu thông thường của Đoạn Nê. Trong ba hệ màu lớn của đại loại Tử Sa, việc xếp Giáng Ba Nê vào đại loại Đoạn Nê là hợp lý hơn cả.

Giáng Ba Nê sở hữu hiệu ứng thị giác và xúc giác vô cùng đặc biệt mà không một dòng đất đơn lẻ nào có được. Sau khi trải qua các dải nhiệt độ nung khác nhau, cốt gốm (thai sắc) hiển thị đặc trưng rõ rệt: Sắc tím không quá trầm, sắc vàng không biến đổi, sắc trắng không thấu quang và sắc đỏ không quá lòe loẹt.

Những tác phẩm làm từ Giáng Ba Nê mang lại sắc cát Tử Sa độc lạ chưa từng thấy trước đây, hơn nữa cảm giác thô ráp của hạt sa trong chất liệu cực kỳ mạnh mẽ, chất khoáng mịn màng, bóng dầu như mỡ, có độ nẫy vừa vặn, kết cấu chặt chẽ và cô đặc. Sắc cát sau nung lấp lánh như mã não, phỉ thúy, ánh sắc lại như điền hoàng, mật lạp.

Giáng Ba Nê có tới gần 20 biến thể màu sắc nguyên khoáng phong phú: vàng cam, đỏ giáng, đỏ cam, vàng quỳ đậm, nâu nhạt, đỏ lựu, đen thẫm (đại mặc), đỏ hổ phách, đỏ mã não... Tiêu biểu gồm có: Hồng Giáng Ba, Vàng Giáng Ba, Thanh Hồng Giáng Ba, Tam Sắc Giáng Ba, Đào Hoa Nê....

Sau khi nung, kết cấu hạt (sa lạp cơ lý) của Giáng Ba Nê rất đầy đặn, các hạt sa ngũ sắc hòa quyện tự nhiên, lốm đốm như hạt trứng cá nên trong quá khứ còn được gọi là Ngư Tử Nê (Đất trứng cá).

Không phải quặng Giáng Ba Nê nào cũng giống nhau:

Khoáng cận núi Hoàng Long: nằm ở tầng đáy sâu sát núi Hoàng Long. Đây là loại thượng hạng, chất liệu có độ thuần khiết cao, bề mặt sáng bóng như sáp, mịn màng và đặc quánh như mỡ.

Khát vọng bảo tồn tài nguyên quý hiếm.

Vào những năm 1980, làn sóng khai thác ồ ạt phục vụ cho các ấm thương phẩm phổ thông đã làm lãng phí một lượng lớn khoáng liệu Giáng Ba Nê quý giá. Hiện nay, toàn bộ vùng mỏ cốt lõi tại phân đoạn núi Mao Am đã được đóng cửa để xây dựng Công viên Di tích Núi Hoàng Long.

Vì đây là tài nguyên không thể tái sinh và đang nằm trong diện bảo hộ nghiêm ngặt của chính quyền, việc tái khai thác quy mô lớn gần như là điều không thể. Lượng Giáng Ba Nê chất lượng cao trên thị trường hiện nay hoàn toàn phụ thuộc vào nguồn khoáng thô tồn kho quý giá được lưu giữ trong tay các nghệ nhân và xưởng đất uy tín. Nhiệm vụ của thế hệ nghệ nhân đương đại là trân quý, thấu hiểu đặc tính và tận dụng tối đa từng tấc đất, biến Giáng Ba Nê thành những tác phẩm nghệ thuật có giá trị trường tồn.

Hồng Giáng Ba Nê Tinh Phẩm. (Lọc đất tinh luyện 99% phần Hồng của đất Giáng Ba Nê)

Khái niệm "99% Thuần Hồng Giáng Ba" (九九纯红降坡) là để chỉ việc dựa trên cơ sở của nguyên khoáng Thanh Hồng Giáng Ba, người ta tiến hành lọc bỏ và loại trừ thủ công đến mức tối đa lượng Vàng Giáng Ba còn lẫn bên trong. Phần quặng còn sót lại chính là nguyên liệu Hồng Giáng Ba có độ tinh khiết cực cao.

Bản chất của loại đất này chính là phần quặng đỏ (Hồng Giáng Ba) được bóc tách và tinh tuyển vô cùng khắt khe từ mỏ quặng Giáng Ba Nê. Quá trình này tiêu tốn rất nhiều công sức lao động khi phải tỉ mẩn sàng lọc, nhặt bỏ tạp chất hoàn toàn bằng thủ công trước khi đưa vào luyện đất. Đất thành phẩm sở hữu độ tơi xốp, mềm xốp vượt trội, nhưng cũng chính vì vậy mà phôi đất cực kỳ khó tạo hình, đòi hỏi tay nghề chế tác vô cùng điêu luyện. Đổi lại, kết cấu bề mặt và hiệu ứng chất đất sau khi nung đạt đến độ hoàn mỹ tuyệt diệu.

Ngành ấm đất Tử Sa không ngừng phát triển và trường tồn, chính là nhờ những nỗ lực tinh tiến, đào sâu không ngừng nghỉ của chúng tôi trên từng khía cạnh độc bản như thế này. Tất cả là để mang lại cho quý trà hữu một trải nghiệm trân quý, độc đáo và đẳng cấp hơn bao giờ hết.